Expression Interrupted

Türkiye’de ifade özgürlüğüne yönelik baskının öncelikli hedefi gazeteciler ve akademisyenler. Yüzlerce gazeteci ve akademisyen hakkında soruşturma açıldı, birçoğu tutuklandı. Bu site ifade özgürlüğünü kullandığı için soruşturma ve kovuşturmaya uğrayanlar hakkındaki yasal süreci takip etmektedir.

Türkiye’de Basın ve İfade Özgürlüğü – 398

Türkiye’de Basın ve İfade Özgürlüğü – 398

Aziz Oruç’a beraat, Dicle Müftüoğlu’na hapis kararı; Sinan Aygül AKP’li vekilin şikâyeti üzerine gözaltına alındı; Nişmiye Güler beraat etti; Oktay Candemir hakkında “dezenformasyon” soruşturması

 

Aziz Oruç’a beraat, Dicle Müftüoğlu’na hapis kararı

 

Ağrı’nın Doğubayazıt ilçesinde 11 Aralık 2019’da gözaltına alınarak tutuklanan ve daha sonra tahliye edilen gazeteci Aziz Oruç ile Dicle Fırat Gazeteciler Derneği (DFG) Eş Başkanı Dicle Müftüoğlu ve diğer 4 sanığın “örgüt üyeliği” (TCK 314), “örgüt propagandası” (TMK 7/2), “örgüte bilerek ve isteyerek yardım etmek” (TCK 220/7) suçlamalarıyla yargılandıkları davanın 11. duruşması 18 Ocak 2023 günü Ağrı 2. Ağır Ceza Mahkemesinde görüldü.

 

28 Eylül 2022 tarihli duruşmada sunmuş olduğu esas hakkındaki mütalaasını tekrar eden savcı, Oruç’un “örgüt üyeliği” beraatını, “örgüt propagandası” suçundan ise cezalandırılmasını talep etti. Savcı, Müftüoğlu ve diğer 4 sanığın ise “suçu ve suçluyu kayırmak” suçundan cezalandırılmasını istedi.

 

Mahkeme, Oruç’un “örgüt üyeliği” suçlamasından beraatına, “örgüt propagandası” suçlaması mükerrer olduğu gerekçesiyle davanın reddine; Müftüoğlu ve diğer dört sanığın ise “suçu ve suçluyu kayırmak” suçundan 6 ay hapis cezasına çarptırılmasına hükmetti. Müftüoğlu’na verilen cezayı erteleyen mahkeme, diğer dört sanık hakkındaki hükmün açıklanmasını da geri bıraktı.

 

Oruç, başka bir soruşturma dosyası kapsamında 16 Haziran 2022 tarihinden beri tutuklu bulunuyor.

 

Gazeteci Sinan Aygül AKP’li vekilin şikâyeti üzerine gözaltına alındı

Gazeteci Sinan Aygül, yaptığı yolsuzluk haberleri sonrasında AKP Bitlis Milletvekili Vahit Kiler'in şikâyeti üzerine “hakaret” (TCK 125) suçlamasıyla 19 Ocak 2023 günü Van’ın Tatvan ilçesinde gözaltına alındı.

 

Şikâyetçi konumunda olduğu başka bir dava kapsamında karakola ifade vermeye giderken gözaltına alındığını söyleyen Aygül, emniyetteki işlemlerinin tamamlanmasının ardından serbest bırakıldı.

 

Öte yandan Aygül hakkında, 25 Ağustos 2020’de Bitlis News’te yazdığı “Devlet Bahçeli’yi uyarıyorum!” başlıklı köşe yazısı gerekçe gösterilerek “işyeri dokunulmazlığının ihlali” (TCK 116) suçlamasıyla 12 Ocak 2023 tarihinde iddianame hazırlandı. İddianamede, TCK 53. ve 58. maddelerin uygulanması da talep edildi. Yargılama sonucunda Aygül ceza alırsa, tekerrürü düzenleyen TCK 58. maddesi gereği aldığı cezanın tamamını kapalı cezaevinde geçirecek.

 

Gazeteci Nişmiye Güler beraat etti

JinNews editörü Nişmiye Güler’e, sosyal medya paylaşımları gerekçe gösterilerek “örgüt propagandası” (TMK 7/2) suçlamasıyla açılan davanın ilk duruşması 19 Ocak 2023 günü İstanbul 27. Ağır Ceza Mahkemesinde görüldü.

 

P24’ün takip ettiği duruşmada hazır bulunan Güler ve avukatları, atılı suçun unsurlarının oluşmadığını belirterek beraat talebinde bulundu. Esas hakkındaki mütalaasını sunan duruşma savcısı ise Güler’in üzerine atılı suçtan cezalandırılmasını istedi.

 

Dosyayı hükme bağlayan mahkeme, yargılamaya konu edilen paylaşımlarda cebir ve şiddet olmadığına kanaat getirerek Güler’in beraatına karar verdi.

 

Haberin ayrıntılarına buradan ulaşabilirsiniz.

 

 

 

 

Gazeteci Oktay Candemir hakkında “dezenformasyon” yasası kapsamında soruşturma açıldı

Gazeteci Oktay Candemir hakkında Van’ın Muradiye ilçesinde 16 yaşında bir kız çocuğuna yönelik cinsel saldırıyı haberleştirmesinin ardından “halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma” (TCK 217/A) suçlamasıyla soruşturma açıldı.

 

18 Ekim 2022 tarihinde yürürlüğe giren “dezenformasyon” yasası kapsamında Muradiye Cumhuriyet Savcılığı tarafından açılan soruşturma kapsamında emniyete ifade vermeye çağırılan Candemir, ifade işlemlerinin ardından emniyetten ayrıldı.

 

Tutuklu gazeteci Öznur Değer hakkında dava açıldı

Tutuklu JinNews muhabiri Öznur Değer hakkında 19 Aralık 2022 tarihinde açılan ve Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen soruşturma sonucunda “görevi yaptırmamak için direnme” (TCK 265) ve “2911 Sayılı Toplantı ve Yürüyüş Kanunu’na muhalefet” suçlamalarıyla dava açıldı. İddianame, Ankara 18. Asliye Mahkemesi tarafından 5 Ocak 2023 tarihinde kabul edildi.

 

Davanın ilk duruşması 8 Mayıs 2023 tarihinde görülecek.

 

Değer, Ankara Cumhuriyet Başsavcılığının 20 Ekim 2022 tarihinde başlattığı başka bir soruşturma kapsamında 29 Ekim 2022 tarihinde “örgüt üyeliği” (TCK 314) şüphesi ile tutuklanarak Sincan Cezaevine gönderilmişti.

 

Gazeteci Pınar Gayıp hakkında aynı haber nedeniyle üçüncü kez soruşturma başlatıldı

Etkin Haber Ajansı (ETHA) editörü Pınar Gayıp hakkında 2020 yılında Batman’da İpek Er’e tecavüz ederek intihara sürükleyen uzman çavuş Musa Orhan hakkında sosyal medya paylaşımları ve yaptığı bir röportaj gerekçe gösterilerek “hakaret” (TCK 125), “iftira” (TCK 267), “kişilerin huzur ve sükununu bozma” (TCK 123) ve “terörle mücadelede görev alan kişileri hedef gösterme” (TCK 6/1) suçlamalarıyla soruşturma başlatıldı. Gayıp hakkında aynı haber nedeniyle daha önce de iki kez soruşturma açılmıştı.

 

Aydın Cumhuriyet Başsavcılığınca başlatılan soruşturma kapsamında avukatıyla ifade veren Gayıp, Orhan’ın Er’e tecavüz edip, intihara sürüklemesini TSK’nın ve devletin yetkili kurumlarının da kabul ettiğini ve Orhan’ın görevden uzaklaştırıldığını hatırlattı. Gayıp, söz konusu haber ve paylaşımın bir hakaret içermediğini, aksine mevcut durumu anlattığını aktardı.

 

İçişleri Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulu, Orhan hakkında “devlet memurluğundan çıkarma” kararı vermiş, ardından Jandarma Genel Komutanlığı da Orhan’ı ihraç etmişti.

 

Savcı, gazeteci Ferhat Parlak’ın cezalandırılmasını istedi

Gazeteci Ferhat Parlak’ın bir gizli tanık beyanı üstüne “örgüt üyeliği” (TCK 314) suçlamasıyla yeniden yargılandığı davanın ikinci duruşması 18 Ocak 2023 tarihinde Diyarbakır 11. Ağır Ceza Mahkemesinde görüldü.

 

Gazeteci Parlak ve avukatının hazır bulunduğu duruşmada esas hakkındaki mütalaasını sunan savcı, Parlak'ın atılı suçtan cezalandırılmasını talep etti.

 

Mütalaaya karşı savunmalarını hazırlamak üzere Parlak ve avukatına süre veren mahkeme, davayı 8 Mart 2023 tarihine erteledi.

 

Parlak’ın 2019 yılında Diyarbakır 11. Ağır Ceza Mahkemesinde yargılanmasına başlanmış ve gazeteci 15 aylık tutukluluğun ardından 8 Temmuz 2019 tarihinde görülen ilk duruşmada tahliye edilmişti. Mahkeme, 7 Aralık 2020 tarihinde görülen altıncı duruşmada davanın reddine karar vermişti. İstinafa taşınan dosya, Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin 1 Nisan 2022 tarihli kararıyla bozularak yeniden yargılama için ilk derece mahkemesine gönderilmişti.

 

Gazeteciler Canan Coşkun ve Barış Pehlivan’ın yargılandığı dava ertelendi

Gazeteciler Canan Coşkun ve Barış Pehlivan’ın dönemin İstanbul 14. Ağır Ceza Mahkemesi Başkanı Akın Gürlek’in şikâyeti üzerine “terörle mücadelede görev alan kişileri hedef göstermek” (TMK 6/1) suçlamasıyla yargılandıkları davanın ikinci 17 Ocak 2023 İstanbul 34. Ağır Ceza Mahkemesinde görüldü.

 

P24 tarafından takip edilen duruşmada Coşkun ve Pehlivan ile avukatları hazır bulundu.

Pehlivan savunmasında, İstanbul 34. Ağır Ceza Mahkemesi Başkanı Zafer Taşkın’ın yatarı olmayan bir suçtan kendisini 6 ay boyunca hapiste tuttuğunu hatırlatarak “Dolayısıyla sizden adalet beklemiyorum” dedi. Pehlivan’ın avukatı, Gürlek hakkında “Yeni Zekeriya Öz” sözlerini kullanan CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu’nun tanık olarak dinlenmesini talep etti.

 

Coşkun ise savunmasında, “Suçlamaya konu haber ve tweette, Akın Gürlek’in geçmişte hangi davalara baktığı ve verdiği önemli kararları yazdım. Alenileşmiş bilgilere yer verdim. Haber ya da eleştiri hedef göstermek değildir” diye konuştu. Coşkun’un avukatı, sanıklar arasında bir bağ olmadığını belirterek dosyaların tefrik edilmesini talep etti. Savcı, yargılamanın geldiği aşama nedeniyle tefrik talebinin reddini istedi. Mahkeme, yargılamanın geldiği aşama nedeniyle tefrik talebini reddetti.

 

Akın Gürlek’in avukatı, davaya katılma talebinde bulunarak Pehlivan ve Coşkun’un cezalandırılmasını istedi. Katılma talebinin kabulünü isteyen savcı, Pehlivan’ın avukatının tanık dinletilmesi talebinin ise esasa katkısı olmadığı gerekçesiyle reddini istedi.

 

Katılma talebini kabul eden mahkeme, Pehlivan’ın avukatının tanık dinletilmesi yönündeki talebini reddetti. Dava 9 Mayıs 2023 gününe ertelendi.

 

 

Gazeteci Baransel Ağca’nın yargılandığı davada istinabe evrakının tercümesi beklenecek

Gazeteci Baransel Ağca’nın “halkı kin ve düşmanlığa tahrik veya aşağılama” (TCK 216/3) suçlamasıyla yargılandığı davanın üçüncü duruşması 17 Ocak 2023 tarihinde İstanbul 43. Asliye Ceza Mahkemesinde görüldü.

 

Ağca’nın avukatının mazeret bildirerek katılmadığı duruşma, dosya üzerinden görüldü. Tercüme için bilirkişiye gönderilen uluslararası istinabe evrakının dönüşünün beklenmesine karar veren mahkeme, davayı 16 Mayıs 2023 tarihine erteledi.

 

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı Basın Suçları Soruşturma Bürosu tarafından hazırlanan iddianamede, Ağca’nın İslam’da şarap tüketiminin yasaklanmasını mizahi bir dille ele aldığı 25 Aralık 2020 tarihli sosyal medya paylaşımı suçlamaya delil olarak gösteriliyor.

 

 

 

 

“Cezaevindeki gazetecilerin hakları engelleniyor”

Basın ve Hukukta Hakikatleri Araştırma Derneği, 29 Ekim 2022’den bu yana Sincan Kapalı Kadın Hapishanesinde tutuklu bulunan Mezopotamya Ajansı (MA) Yazı İşleri Müdürü Diren Yurtsever, muhabirleri Berivan Altan ve Ceylan Şahinli ile JinNews muhabirleri Öznur Değer ve Habibe Eren ile 15 Kasım-25 Kasım 2022 tarihleri arasında görüşme yaparak rapor hazırladı.

 

Raporda, gazetecilerin haber kaynaklarına erişim sorunu yaşadığı, sadece A Haber, FOX ve Haber Türk gibi kanalları izleyebildiği, Basın İlan Kurumuna resmi ilan ve reklam verebilen süreli yayınlara ulaşabildiği belirtildi.

 

Raporda, kitap ve dergilere getirilen kota kısıtlamasına değinildi. Gazetecilere diğer tutuklulardan farklı olarak bilgisayara erişim hakkının tanınmadığı aktarıldı.

 

Ferhat Tunç’un davası Mayıs ayına ertelendi

Şarkıcı Ferhat Tunç’un 2017 yılında referandumu eleştirten sosyal medya paylaşımları gerekçe gösterilerek “halkı kin ve düşmanlığa tahrik” (TCK 216) suçlamasıyla yargılandığı davanın 14. duruşması 18 Ocak 2023 tarihinde Büyükçekmece 4. Asliye Ceza Mahkemesinde görüldü.

 

Duruşmaya katılan olmadı.

 

Mahkeme yurt dışında yaşayan Tunç hakkında çıkarılan yakalama kararının infazının beklenmesine hükmederek davayı 24 Mayıs 2023 tarihine erteledi.

 

Gazeteciler Eylem Sonbahar, Sema Karakurt ve Metin Cihan’ın davası ertelendi

Gazeteciler Eylem Sonbahar, Sema Karakurt ve Metin Cihan’ın “görevi yaptırmamak için direnme” (TCK 265) suçlamasıyla yargılandıkları davanın 16. duruşması 18 Ocak 2023 günü Antalya 25. Asliye Ceza Mahkemesinde görüldü.

 

Gazeteciler ve avukatlarının katılmadığı duruşma dosya üzerinden görülerek 3 Mayıs 2023 tarihine ertelendi.

 

Gazeteciler, Antalya’da 2015 yılında gerçekleştirilen G20 Zirvesi protestolarını takip ederken 15 Kasım’da gözaltına alınmışlar, haklarında 30 Haziran 2016 tarihinde iddianame hazırlanmıştı.

 

En az 76 gazeteci ve medya çalışanı cezaevinde

Türkiye’de 20 Ocak 2023 itibarıyla en az 76 gazeteci ve medya çalışanı tutuklu veya hükümlü olarak cezaevinde bulunuyor.

 

Ayrıntılı listeye bu bağlantıdan erişilebilir.

Yukarı